Door Randy Martens – Groningen

In de enorme hoeveelheid studentendebatten die al zijn geweest was er telkens een lolbroek van het CDA die me ‘confronteerde’ met een nieuwsfragment op de lokale tv waarin ik de wethouder uitlegde dat een bepaald project – in nette bewoordingen – compleet klote was. Hoewel alle kritiekpunten van toen in ons verkiezingsprogramma staan blijft het een beetje een vreemd iets. Een jaar geleden was je tegen een project en nu verdedig je het voor grote zalen. It’s a kind of magic. 

De CDA’ers probeerden de beste truc uit hun boekje en zeiden dat ik draaide. Natuurlijk vind ik niet alles wat de PvdA vindt. Zou dat normaal zijn? Wat voor persoon ben je, als je exact de set meningen en opvattingen deelt met een partij met meer dan één standpunt. Dat de politiek zelf doet alsof dat zo hoort verkleint het vertrouwen in de politiek. Met z’n allen iets onmogelijks tot norm verheffen is geen fundament van vertrouwen.

Het hele idee van een politieke partij is dat je een deel van je eigen gelijk opgeeft om samen sterker te kunnen staan. Daar hoeven we geen geheim van te maken want eigenlijk weet iedereen wel dat het zo zit. Door die “u draait”-aanval besefte ik opeens hoe sterk de lokalo’s passen in het landelijke profiel van hun partij. De CDA’ers kijken allemaal een beetje zuur, de VVD’ers spreken over “arbeiders” en zijn een tikje luidruchtig, D66′ers zijn vlotte jongens. Dit is allemaal grappig en aandoenelijk natuurlijk. Maar het is wel echt een probleem dat landelijke thema’s de lokale verkiezingen overheersen.

Sinds de val van het kabinet gaat het -ook hier- over niets anders dan dat. Hoewel de PvdA daar misschien nu even baat bij heeft is het niet goed. Wanneer lokale verkiezingen over landelijke thema’s gaan werkt de lokale democratie niet meer.

Stel je voor dat een lokale partij vier jaar lang compleet faalt. Maar landelijk doet die partij het fantastisch. De verkiezingen kunnen dan wel eens gewonnen worden door compleet falende partijen. Welk mechanisme zorgt er dan nog voor dat de kwaliteit op peil blijft? Zoals bekend is het ook niet het enorme aanbod aan mensen die in de lokale politiek willen zitten die de kwaliteit waarborgt. We zouden er dan ook verstandig aan doen gemeentelijke verkiezingen gespreid te houden. Dan zullen landelijke thema’s niet meer overheersen en werkt de lokale politiek weer beter.

Randy is lid van de Raad van Elf, elf jonge kandidaat-gemeenteraadsleden die NOS Headlines volgt in de aanloop naar de verkiezingen.